Przyjęcie pod swój dach tak majestatycznego i inteligentnego ptaka jak ara to ogromna radość, ale też spory stres. Kiedy patrzysz na ten potężny dziób i zastanawiasz się, co dokładnie powinno trafić do miski, łatwo o zawrót głowy. W internecie krąży mnóstwo sprzecznych informacji, które tylko potęgują niepokój.
Spokojnie – przez ten sam chaos przechodził każdy, kto po raz pierwszy został opiekunem dużej papugi. Dobra wiadomość jest taka, że ułożenie zdrowego jadłospisu wcale nie wymaga dyplomu z dietetyki weterynaryjnej. Wystarczy poznać kilka prostych zasad, które zaraz krok po kroku sobie poukładamy.
Co jedzą ary?
W naturze te niezwykłe ptaki przemierzają dziesiątki kilometrów dziennie w poszukiwaniu pożywienia. Zastanawiając się, co jedzą ary na wolności, warto spojrzeć na lasy deszczowe Ameryki Południowej i Środkowej. Ich menu składa się tam głównie z dojrzałych i niedojrzałych owoców, nasion, kwiatów, pąków roślin oraz bogatych w tłuszcze orzechów palmowych.
W warunkach domowych nasza papuga nie spala tylu kalorii co podczas wielogodzinnych lotów nad dżunglą, ale jej organizm wciąż ma specyficzne wymagania. W przeciwieństwie do wielu innych gatunków papug, ary potrzebują w diecie nieco więcej zdrowych tłuszczów. Brak odpowiedniej ilości kwasów tłuszczowych szybko odbija się na kondycji ich upierzenia oraz ogólnej odporności.
Czym karmić arę?
Najlepszym sposobem na zbilansowanie codziennej miski jest podzielenie jej na trzy główne grupy produktów. Dzięki temu masz pewność, że ptak dostaje komplet witamin i minerałów, a jednocześnie ma frajdę z jedzenia.
-
Dobrej jakości granulat (ok. 50–60% diety): To absolutna podstawa i Twoje największe ułatwienie. Granulat dla dużych papug zawiera zbilansowane składniki odżywcze, dzięki czemu ptak nie może wybierać tylko najsmaczniejszych kąsków, jak ma to miejsce w przypadku mieszanek ziaren.
-
Świeże warzywa i owoce (ok. 30–40% diety): Tutaj stawiamy przede wszystkim na warzywa, takie jak brokuły, marchew, papryka, dynia, cukinia czy ciemnozielone liście (np. jarmuż). Owoce – takie jak jagody, granat, jabłka, banany czy papaja – traktujemy jako smaczny dodatek, ponieważ zawierają sporo cukrów prostych.
-
Orzechy i kiełki (ok. 10–15% diety): Ary uwielbiają rozłupywać skorupki, co świetnie zajmuje ich dziób. Podawaj im niesolone orzechy włoskie, pekan, makadamia, brazylijskie oraz migdały, a także domowe kiełki (np. fasoli mung czy słonecznika), które są prawdziwą bombą witaminową.
Ile i jak często karmić arę?
Wielu nowych opiekunów zastanawia się, jak często karmić arę, aby jej nie przekarmić, ale też nie dopuścić do głodu. Najlepiej sprawdza się schemat zbliżony do naturalnego rytmu dnia ptaka, czyli dwa główne posiłki dziennie.
Rano, gdy papuga budzi się z największym apetytem, podaj jej porcję świeżych warzyw, owoców i kiełków. Ponieważ świeże jedzenie szybko się psuje, zwłaszcza w ciepłe dni, resztki należy usunąć z klatki po około 2–3 godzinach.
Przez cały dzień w misce może znajdować się odmierzone porcja granulatu, który nie ulega zepsuciu. Późnym popołudniem warto zaserwować drugi, mniejszy posiłek oraz ukryć kilka orzechów w zabawkach edukacyjnych, co zachęci ptaka do naturalnego żerowania. Orientacyjnie dorosła ara zjada dziennie około 100–150 gramów pokarmu, choć dokładna ilość zależy od jej gatunku (ara ararauna zje więcej niż mniejsza ara marakana) i poziomu aktywności.
Czego nie powinny jeść ary?
Układ pokarmowy papug jest bardzo wrażliwy, a niektóre produkty z naszej kuchni są dla nich śmiertelną trucizną. Zanim podzielisz się swoim śniadaniem, sprawdź dokładnie, czego nie powinny jeść ary.
-
Awokado: Zawiera persynę – substancję, która u ptaków powoduje ostrą niewydolność serca i układu oddechowego.
-
Czekolada, kawa i alkohol: Teobromina, kofeina oraz etanol są dla papug silnie toksyczne nawet w minimalnych ilościach.
-
Cebula, czosnek i szczypiorek: Mogą prowadzić do groźnej dla życia anemii i uszkodzenia czerwonych krwinek.
-
Pestki owoców: Pestki jabłek, gruszek, wiśni, śliwek czy brzoskwiń zawierają związki cyjanku. Sam miąższ jest bezpieczny, ale pestki zawsze trzeba dokładnie usunąć.
-
Sól, cukier i przetworzone jedzenie: Chipsy, pieczywo, wędliny czy słodycze obciążają nerki i wątrobę ptaka, prowadząc do poważnych chorób.
Jak przestawić arę na zdrowszą dietę?
Jeśli Twoja papuga trafiła do Ciebie z miejsca, gdzie jadła wyłącznie tłusty słonecznik i orzeszki ziemne, nie wpadaj w panikę. Ptaki są z natury ostrożne wobec nowości, więc zmiana nawyków wymaga przede wszystkim cierpliwości i konsekwencji.
Nigdy nie zabieraj starego jedzenia z dnia na dzień, ponieważ uparta ara potrafi urządzić głodówkę. Zamiast tego stopniowo mieszaj nowy granulat z dotychczasową karmą, co kilka dni zmieniając proporcje na korzyść zdrowego pokarmu.
Świetnym trikiem jest wykorzystanie silnego instynktu stadnego. Usiądź obok klatki i sam zjedz kawałek surowej marchewki lub brokuła, wyraźnie okazując, jakie to pyszne. Gdy papuga zobaczy, że „członek stada” zjada coś ze smakiem, jej ciekawość szybko zwycięży nad lękiem.
Najczęściej zadawane pytania dotyczące diety ar
Czy ara potrzebuje piasku lub żwirku (gritu) do trawienia? Nie. W przeciwieństwie do gołębi czy kur, papugi łuskają ziarna dziobem przed ich połknięciem, dlatego nie potrzebują kamyczków w żołądku. Podawanie gritu arze może wręcz doprowadzić do groźnego zatkania przewodu pokarmowego.
Jaką wodę podawać papudze do picia? Najlepsza będzie świeża, przefiltrowana woda z kranu lub woda źródlana o niskiej mineralizacji. Wodę należy wymieniać minimum raz dziennie, a najlepiej dwa razy, ponieważ ary uwielbiają moczyć w niej jedzenie, co sprzyja namnażaniu się bakterii.
Czy trzeba podawać dodatkowe witaminy w kroplach? Jeśli głównym składnikiem diety jest dobry granulat oraz urozmaicone warzywa, dodatkowa suplementacja zazwyczaj nie jest potrzebna. Nadmiar niektórych witamin (szczególnie A i D3) jest równie szkodliwy jak ich niedobór, dlatego wszelkie preparaty podajemy wyłącznie po konsultacji z lekarzem weterynarii specjalizującym się w ptakach.
Dlaczego moja ara wyrzuca połowę jedzenia z miski? To całkowicie normalne zachowanie. W naturze papugi zrzucają resztki owoców na dno lasu, przyczyniając się do rozsiewania roślin, więc w domu robią dokładnie to samo. Możesz ograniczyć marnowanie jedzenia, podając mniejsze porcje częściej lub krojąc warzywa w drobniejszą kostkę (tzw. chop), co utrudnia rozrzucanie pojedynczych kawałków.







